17-04-2014

LinC bij The Future Is Not What It Used To Be

Begin april ging een afvaardiging van LinC op uitnodiging van de Melkweg naar de openingsavond van de The Future Is Not What It Used To Be (tehfuture). Dit was de vooravond van een driedaagse conferentie over de toekomst van de culturele sector, georganiseerd door de Melkweg, P60 en het Europese netwerk Trans Europe Halles. Het was een boeiende avond voor de LinC’ers, met interessante sprekers, netwerkmomenten en de mogelijkheid om te kijken wat er op het Europese culturele speelveld gebeurt.over de grens te kijken. Kortom, een avond voor cultural connections.

Toekomstperspectief voor culturele instellingen binnen Europa
Ruim 250 culturele professionals uit meer dan 20 verschillende landen namen deel aan de driedaagse conferentie waarin nieuwe culturele strategieën centraal stonden. En wat vraagt dit van de wijze waarop we onze instellingen moeten organiseren, van nieuwe samenwerkingen en hoe kunnen we ervoor zorgen dat toegewerkt wordt naar een duurzaam model voor grote en kleine culturele centra? Het programma bevatte keynotes, interactieve workshops, masterclasses en denktanks.

Tehfuture was bedoeld voor iedereen die werkzaam of geïnteresseerd is in de culturele sector in Europa. Speciale aandacht ging uit naar beleidsmedewerkers en politici om hen te betrekken bij de discussies en onderwerpen die leven op de werkvloer.

De Rabozaal van de Melkweg was goed gevuld met artistiekelingen en zakelijk leiders van culturele instellingen uit heel Europa. De avond begon met een spectaculair kijkje in de technische mogelijkheden die het podium van de Rabozaal biedt. Geert van Itallie, algemeen en artistiek directeur van de Melkweg opende de conferentie samen met Birgitta Persson, secretaris-generaal van de Trans Europe Halles. Paul Bogen en Annette Wolfsberger gaven een introductie. Vrij Nederland-journaliste Sophie Derkzen was moderator van de avond. Zij zette de stemming meteen goed neer: “You are the last believers and an endangered species in culture!”.

Melkwegconferentie

Zonder kunst en cultuur geen toekomst
Tijdens de openingsavond van de conferentie lieten twee keynotesprekers hun licht schijnen op de centrale vraag van de conferentie: Wat is het toekomstperspectief voor culturele instellingen binnen een veranderende Europese samenleving nu verminderende inkomsten een feit zijn?

Rob Riemen, oprichter en directeur van het Nexus Instituut, een internationaal centrum gericht op het inspireren van het westerse culturele en filosofische debat, sprak in de eerste keynote over de verandering in het imago van cultuur en de culturele sector.

We are now living in a ‘post culture’

– Rob Riemen

“De twintigste eeuw werd gevormd door technologie, vooruitgang, kapitalisme en nieuwe waarden. Dit brengt geen mooie toekomst, maar leegte met zich mee en zorgt voor crisissen”, aldus Riemen. “Door onze high-tech kapitalistische gemeenschap leven we nu in een ‘postcultuur’.”

We are in need of arts and a counter culture, more than ever.

– Rob Riemen

Riemen zet het scherp neer: “Er is geen interesse meer in kunst en cultuur in het huidige tijdsgewricht. Kunst en Cultuur lijken hun relevantie te hebben verloren in een technische, wetenschappelijke en kapitalistische gemeenschap?” Een aanvechtbaar maar helder standpunt.

Maar wat als het klopt? Wat te doen? Riemen adviseert de zaal om te blijven doen wat ze doen; zinvolle en betekenisvolle kunstuitingen, programma’s maken en culturele activiteiten organiseren: “Wees wijs en maak cultuur met goede bedoelingen”. Daarmee doelt Riemen op mogelijkheden of nieuwe oplossingen die kunst en cultuur kunnen aandragen voor maatschappelijke vraagstukken. Beter dan de economie, beter dan geld. Kunst en Cultuur geven echte antwoorden op onze crisis. “Zonder deze twee is er geen toekomst.” Voor de kunsten betekent dit dat de economische modellen en een bedrijfskundige aanpak niet gaan helpen, en dat hoeft ook niet: “When you are doing something meaningful, you don’t need business models”.

Annoying and awkward stuff is going to be the future
De tweede spreker van de avond was de Australische Craig Schuftan, schrijver, radiomaker en onderzoeker op het gebied van populaire cultuur en muziek door middel van een mix van nostalgie en futurisme. Schuftan verteld over zijn vele mislukkingen en constateert dat hij de pech heeft altijd zijn tijd vooruit te zijn.

Schuftan verheugt zich op de toekomst en ging in zijn lezing in op de verbindingen van avant-garde en popmuziek met andere culturele disciplines en pleit voor meer experimenten en meer ‘lef’. Hij steekt de zaal een hart onder de riem, maak je geen zorgen wanneer je geen publiek vindt: “It’s good because they don’t like it yet”. Experimentele (pop)muziek staat volgens hem centraal in de toekomst van kunst en cultuur. “Without the avant-garde, there wouldn’t have been a mainstream”, aldus Schuftan.

Het was een mooie avond. Wat blijft hangen is het optimisme, maar ook het lichte dedain als er gevraagd wordt naar de noodzaak voor ondernemerschap, leiderschap en businessmodellen. Goed om te zien dat de zaal vol zat met betrokken mensen die kunst en cultuur een belangrijke plek willen blijven geven in onze samenleving en een belangrijke stap hebben gezet in internationaal samenwerken om samen de bezuinigingen in de cultuur aan te pakken, want The Future Is Not What It Used To Be!